Nga Emily Harding* [Qendra për Studime Strategjike dhe Ndërkombëtare – CSIS]
Publikuar më 29 prill 2026
“Nëse e gjen veten në një betejë të drejtë, nuk e ke planifikuar misionin tënd siç duhet.”
David Hackworth
Loja e ndikimit global ka ndryshuar. Kina ka ndërmarrë një përpjekje të përbashkët gjatë dy dekadave të fundit për të krijuar një rrjet strukturash ndikimi të ndërthurura, duke përfshirë fuqinë ekonomike, ndikimin mediatik, diplomacinë shëndetësore dhe investimet dixhitale. Këto përpjekje janë përqendruar qëllimisht në nivelin lokal, ku investimet relativisht të vogla mund të fitojnë mbështetjen e aleatëve të etur për burime.
Një grup i talentuar udhëheqësish, mendimtarësh e kaloi vitin e kaluar duke punuar në zgjidhje krijuese për të përshtatur strategjinë e SHBA-së me këtë epokë të re përmes një serie diskutimesh të organizuar nga CSIS me titull “25 Ndryshues të Lojës për vitin 2025”. Seria fillimisht ishte menduar të përfshinte 25 mendimtarë kryesorë që punonin së bashku për të zgjidhur këtë problem të lig, por numri i pjesëmarrësve u rrit në 58, duke përfshirë ekspertë në sigurinë kombëtare, operacione speciale, teknologji, fushata ndikimi publik dhe kundër narkotikëve. Grupi kërkoi të mendonte ndryshe rreth kundërshtimit të Kinës në nivel lokal, në veçanti, duke luajtur me pikat e forta të SHBA-së dhe duke kërkuar çarje në mesazhet kineze.
Diskutimet midis këtyre “GameChangers” çuan në njohuri kyçe mbi kundërshtimin e Kinës dhe rivendosjen e lidershipit të SHBA-së në nivel global. Këto ide përqëndroheshin në shfrytëzimin e teknologjisë, angazhimin e plotë në hapësirën e luftës së informacionit dhe planifikimin për një eventualitet të mundshëm ku konkurrenca zgjerohet në luftë ekonomike. Tre seksionet më poshtë shqyrtojnë secilin koncept.
Qeveria e SHBA-së duhet ta shfrytëzojë më mirë teknologjinë
Përparësitë e Kinës përfshijnë planifikimin qendror dhe financimin e projekteve në shkallë të gjerë dhe burime të bollshme njerëzore për të adresuar një problem. Centralizimi plus njerëzit do të thotë që përpjekjet e ndikimit kinez kanë fushëveprim dhe thellësi. Për ta kundërshtuar këtë, Shtetet e Bashkuara duhet të mbështeten në pikat e tyre të forta të inovacionit dhe në besimin se njerëzit e njohin veten dhe nevojat e tyre më mirë se çdo forcë e jashtme. Shtetet e Bashkuara mund ta përdorin teknologjinë për të fuqizuar politikëbërësit në Uashington dhe njerëzit që jetojnë larg kryeqyteteve kombëtare, në kufijtë e ndikimit të Kinës, për të hartuar kursin e tyre, në vend që të durojnë kufizimet dhe shfrytëzimin e Kinës. Pjesëmarrësit kishin idetë e mëposhtme rreth teknologjisë:
Teknologjia mund të ofrojë monitorim në kohë reale të rrjeteve komplekse. Së shpejti, mjetet mund të jenë në gjendje të identifikojnë nyjet e cenueshme ndërsa ato shfaqen dhe t’i njoftojnë politikëbërësit se veprimi urgjent do të japë rezultate të jashtëzakonshme. Për shembull, në luftën kundër fentanilit, ndriçimi i rrjeteve të tranzitit dhe shpërndarjes do të ofrojë njohuri mbi nyjet dhe proceset e cenueshme. Rrjetet mund të ndërpriten nëse informacioni rreth tyre është i azhurnuar dhe i zbatueshëm.
Teknologjia mund të zbutë boshllëqet midis politikëbërësve amerikanë. Politika amerikane është e ngadaltë pjesërisht sepse koordinimi ndëragjencor është i dobët dhe joefikas. Një ndarje më e mirë e të dhënave në kohë reale në një tablo të përbashkët operative do të përmirësonte reagimin e shpejtë, do të kufizonte takimet e panevojshme dhe do të siguronte që palët të shkonin në një takim me të njëjtin informacion të azhurnuar.
Teknologjia moderne po çon në një revolucion në inteligjencën me burim të hapur (OSINT). Informacione të reja dhe të fuqishme mund të vijnë nga burime të të dhënave të pashfrytëzuara dhe të paklasifikuara, dhe këto të dhëna janë shumë më të lehta për t’u ndarë me vendet që prekin zinxhirin e furnizimit, si Kina. Shtetet e Bashkuara duhet të mbështeten në OSINT për të ofruar prova për të nxitur veprimet kineze mbi çështjet dypalëshe si fentanili.
Konkurrenca me Kinën në Hapësirën e Informacionit
“GameChangers” theksuan gjithashtu se Shtetet e Bashkuara duhej të forconin mesazhet dhe kundër-mesazhet e tyre. Shumë ide përqendroheshin në përmirësimin e njohurive taktike të SHBA-së për të tejkaluar Kinën në nivel lokal dhe theksonin fokusin, inovacionin dhe lojën me forcën e SHBA-së për të amplifikuar zërat autentikë:
Shtetet e Bashkuara duhet të sigurohen gjithmonë që të sqarojnë objektivat e angazhimit. Pastaj, duhet të kërkojnë reagime të shpejta mbi mesazhet dhe kundër-mesazhet që janë më efektive për të komunikuar me popullsinë në lidhje me objektivin kryesor. Përshtatuni shpejt dhe përsëritni. Kritike për këtë përpjekje janë të dhënat e detajuara dhe në kohë reale mbi opinionet e popullsisë.
Rezistojini tundimit për të qenë kudo në të njëjtën kohë. Përkundrazi, fuqizoni zërat lokalë, organikë si një shumëzues force dhe rezonancë maksimale efektive. Numri i partive me mendësi të ngjashme do të ndihmojë në arritjen e barazisë me zërat kundërshtarë. Për shembull, Shtetet e Bashkuara duhet të investojnë në gazeta lokale që paraqesin gazetarë të rinj në ngritje.
Amplifikoni historitë e vërteta të dështimeve të vërteta të politikës kineze dhe premtimeve të rreme. Në veçanti, mos harroni se përpjekjet e diplomacisë publike kineze kanë dy audienca dhe kryesori është Pekini. Kjo çon në gabime në mesazhe. Për më tepër, përfaqësuesit e Partisë Komuniste Kineze shpesh ngurrojnë në momente të paparashikuara, duke zbuluar qëllimet e vërteta. Këto momente mund të shërbejnë si bazë për fushata mesazhesh.
Përgatituni për eventuale: Planifikoni një luftë ekonomike ekstreme
Ndërsa pjesëmarrësit zhvilluan opsione politike për t’iu kundërpërgjigjur Kinës, studiuesit u kërkuan atyre të mendonin edhe për propozime “thyerje xhami” – ide aq ekstreme sa duhet të zbatohen vetëm në një situatë të vështirë, si një konflikt i afërt me Kinën. Ata dolën me masat e mëposhtme të jashtëzakonshme në sferën ekonomike:
Të investojnë shumë në një sektor specifik (p.sh., bateri) për të tejkaluar Kinën. Të përdorin taktikat e tyre të subvencioneve kundër tyre për të provuar se Shtetet e Bashkuara mund të angazhohen edhe në këto praktika.
Financoni investitorët për të blerë nyjet kryesore të zinxhirëve të furnizimit, si minierat kritike të mineraleve. Zhvilloni opsione ekonomike dhe mbrojtëse afatgjata për mbrojtjen e këtyre aseteve në rast konflikti.
T’u sinjalizojë vendeve në mbarë botën se duhet të zgjedhin një anë ekonomikisht – ose të shkëputen plotësisht nga Kina, ose të bashkëpunojnë me Shtetet e Bashkuara. Të zbatojë kontrolle eksporti, sanksione dhe tarifa dytësore, dhe t’u sinjalizojë vendeve të tjera nevojën për t’u shkëputur nga Kina.
Përdorni taktika të luftës hibride për të sabotuar zinxhirët e furnizimit kinez, duke përfshirë hakimin e porteve kineze, ngulitur ransomware në kompani për të shkaktuar vonesa në dërgesa ose duke kryer taktika ofensive për ndërprerjen e zinxhirit të furnizimit, si futja e elementëve me defekt për të krijuar përçarje.
Sigurisht, asnjë pjesëmarrës nuk donte që marrëdhënia e Shteteve të Bashkuara me Kinën të përkeqësohej deri në atë masë sa politikëbërësit të merrnin në konsideratë opsione të tilla ekstreme. Por dështimi për të planifikuar situata ekstreme nuk i pengon ato të ndodhin.
Ky grup udhëheqësish të jashtëzakonshëm synonte të ndihmonte Shtetet e Bashkuara të konkurronin pa u futur në konflikt. Konkurrimi efektiv do t’i tregojë Pekinit se Uashingtoni nuk është në rënie – aspak. Përkundrazi, Shtetet e Bashkuara ofrojnë një aleat shumë më tërheqës, një vizion bindës për një të ardhme paqësore dhe sukses ekonomik afatgjatë për partnerët e tyre sesa mund të bënte Kina. Qeveria amerikane ka mjetet për të shfrytëzuar teknologjinë dhe për të konkurruar në hapësirën e informacionit, dhe, nëse është e nevojshme, për ta tejkaluar Kinën ekonomikisht. Ndoshta më e rëndësishmja, ajo ka udhëheqës inovativë që po mendojnë përpara se si ta mposhtin Kinën në buzë të greminës.
CSIS falënderon Vannevar Labs për mbështetjen e tyre bujare ndaj kësaj përpjekjeje.
